اراضی – مقالات کشاورزی

برای تعیین راندمان مصرف آب در محصولات زراعی، دو جزء سازنده وجود دارد. اولین جزء آن رابطه بین تولید بیوماس و ET  (WUE=W/ET) می‌باشد که در چرخه زندگی رشد گیاه زراعی در شرایط محیطی گوناگون هم در رشد و هم در تعرق مؤثر است. دومین جزء به رابطه بین خصوصیات فصلی رشد و تشکیل عملکرد اقتصادی مربوط است. در این سطح، نقش کلی گیاهان زراعی به صورت WUE_y(=Y/ET)  بیان می‌گردد. برای گیاهان علوفه‌ای که عملکرد به صورت توده‌های فصلی رشد یکسان است، به امتیاز بندی بین WUE_w و WUE_y نیازی ندارد.

      شرح مفصل رابطه بین استفاده آب توسط گیاه زراعی و رشد آن در فصل ۹ بیان شده است، به طوری‌که، تعرق ( E_p ) به عنوان بخشی از ET مورد تأیید قرار گرفت که به رشد وابسته است. E_p متناسب است با کمبود فشار بخار اشباع (e^*-e_a) و رابطهW/E_p=k/(e^*-e_a)  برای آن برقرار است، که k یک عامل کارایی ویژه گیاه زراعی می‌باشد (Tanner and Sinclair, 1983 ) . در نتیجه، کارایی مصرف آب به وسیله هر گیاه زراعی برابر است با: WUE_w=W/ET=[k/( e^*-e_a ][1-E_a/ET]

هنگامی که E_p به حداکثر برسد ] یعنی تبخیر خاک (E_s) حداقل باشد [ و هنگامی‌ که گیاه زراعی در حالی رشد نماید که (e^*-e_a) کوچک باشد و تابش و دما برای رشد مناسب باشند، بیش‌ترین مقدار رشد را خواهد داشت.

      اهمیت تأثیر شرایط فصلی بر روی WUE در جدول ۱۳-۱ برای دو زمان بذرپاشی گیاه آفتابگردان نمایش داده شده است، دسامبر و مارس در کوردوبا، اسپانیا ( lat.38 N ).

جدول ۱۳-۱  رشد و کارایی مصرف آب برای گیاه آفتابگردان کاشته شده در زمستان و بهار در کوردوبا ، اسپانیا.

توضیح جدول: ۱ – شاخص برداشت برابر ۰٫۲۵ تحت تأثیر بذرپاشی قرار نگرفت.

 ۲ – منابع از جیمنو و همکاران (۱۹۸۹ ).

۳ – رنگ خاکستری اجرا در CGR  ماکزیمم و رنگ زرد اجراء فصلی.

بذرپاشی در دسامبر خیلی زودتر از معیارهای محلی بوده است، محصولات بذرپاشی در آن زمان آهسته در زمین استقرار می‌یابند و کم‌تر از محصولات بذرپاشی شده در ماه مارس قادر به رقابت با علف‌های هرز هستند. محصولات زود پاشیده شده‌اند (هراکشت ) آهسته‌تر رشد می‌کنند ولی باوجود چرخه زندگی کامل بلند مدتی که دارند، آن‌ها در مقابل شرایط تبخیری نسبتاً بالای تابستانی مقاوم‌ تراز محصولات هراکشت می‌باشند. در نتیجه، آن‌ها دارای سرعت‌های رشد بهینه بالاتر، دوام نگهداری طولانی‌تر بوده و WUE_w بیش‌تری هستند. برای چنین محصولاتی اثر غیر افزایشی تیمار شاخص برداشت    HI (=0.25) وجود داشته است و بنابراین، WUE_y دارای واکنشی متناسب با رشد بود. این موضوع همیشه صدق نمی‌کند.